Thư Viện Linh Quy
← Danh sách

Liều Mạng Quyết Tu

2026-03-03 00:55:47
Liều Mạng Quyết Tu

Thích Minh Thành

MỤC LỤC

TOC \o "1-3" \h \z \u I. Thiền quán PAGEREF _Toc179914043 \h 1

II. Đời sống vô thường PAGEREF _Toc179914044 \h 6

III. Nhiệt tâm – tinh cần PAGEREF _Toc179914045 \h 9

IV. Cẩn thận nghiệp quả PAGEREF _Toc179914046 \h 12

I. Thiền quán

Tao liều một mạng này với mày

Thà rằng có chết cũng chẳng lay

Ốm đau, bệnh tật không chướng ngại

Giữ lòng như núi chẳng đổi thay.

Tao liều một mạng này với mày

Chết đi sống lại biết bao lần

Nay vượt hồng trần thoát tử sanh

Một ngàn cái mạng tao cũng đổi

Huống gì vài năm có mấy hồi.

Tao liều một mạng này với mày

Dục ái, tham lam đã bao đời

Khao khát, khát khao vô lượng kiếp

Hỡi quân khốn khiếp hãy biến ngay.

Tao liều một mạng này với mày

Giành lòng biên mẫn quyết không phai

Đánh một trận này cho đại bại

Thẳng tay sát hại lũ hại người.

Tao liều một mạng này với mày

Vô lượng kiếp mi đọa đày

Hành hạ đời ta vô số kể

Hôm nay hết thời tao giết bây.

Tao liều một mạng này với mày

Bao nhiêu dòng huyết lệ đã rơi

Nước mắt nhiều hơn nước bốn biển

Máu này tuôn chảy đầy bể khơi.

Tao liều một mạng này với mày

Đau khổ đến đây đã đủ rồi

Hoạn nạn giờ này cũng vừa thôi

Tai ương từ nay sẽ dừng lại

Luân hồi chấm dứt cảnh nổi trôi.

Tao liều một mạng này với mày

Khóc than, than khóc vạn muôn lần

Khổ đau, đau khổ vô tỉ năm

Tử sanh, sanh tử không tính nổi

Điên khùng, khùng điên biết bao đời

Dại khờ, khờ dại vô số kiếp

Dục tham, tham dục chẳng hề vơi

Khát ái, ái khát không ngơi nghỉ

Thèm muốn, muốn thèm cứ vậy hoài

Đốt thiêu, thiêu đốt không dập tắt

Hừng hực, rừng rực cháy ngàn đời

Đói thiếu, thiếu đói cứ tái diễn

Ăn nuốt, nuốt ăn vạn muôn nơi

Đấm đá, đá đấm đầy thế giới

Giựt giành, giành giựt biết bao đời

Lợi danh, danh lợi bao nhiêu kiếp

Tranh đua, đua tranh vạn muôn lần

Chém giết, giết chém vô số kể

Si mê, mê si đã mấy thời

Nhục hờn, hờn nhục không tính kể

Hận sầu, sầu hận vạn trùng khơi

Ích kỷ hại người không tính hết

Lợi dụng, mưu sĩ biết bao đời

Nạn tai, tai nạn khắp mọi nơi

Bệnh già, già bệnh toàn thế giới

Sống chết, chết sống không kể hết

Tham, sân, si, mạn biết bao đời.

Ôi quá chán chê, quá chán chê

Hãy mau cùng nhau thoát ra đi

Thoát ra biển dục đầy khổ hận

Thoát ra sông ái chết chìm mê

Thoát ra lửa tham ngu ám muội

Thoát ra bản ngã nhục nhã hèn

Thoát ra khổ vui toàn giả dối

Thoát ra tuồng diễn kiếp luân hồi

Thoát ra bi kịch đầy nước mắt

Thoát ra ác nghiệp bệnh bướu giòi

Thoát ra chém giết phân xác nhau

Thoát ra mẹ con chặt đầu đau

Thoát ra con rể đâm cha vợ

Thoát ra điên khùng mãi hận sầu

Thoát ra cùi hủi lê lếch đến

Thoát ra bệnh nặng chờ chết dần

Thoát ra xe cán văng gan ruột

Thoát ra người yêu đầu độc nhau

Thoát ra tha hương cầu thực khổ

Chết bờ chết bụi chẳng ai hay.

Thoát ra cảnh mẹ nhớ trông con

Lưu lạc cách xa mấy chục năm

Ngày đêm mong nhớ thầm rơi lệ

Mòn mỏi đợi chờ trong sầu bi.

Thoát ra cảnh vợ phải ngóng chồng

Xuất khẩu lao động đi không về

Chết nơi biên ải không thấy xác

Ruột gan tan nát đầy thê lương.

Thoát ra bao cảnh quá thảm thương

Cụ già chín mươi ở ven đường

Ăn xin, lượm bọc, bán vé số

Lại bị kẻ gian cướp hết luôn.

Thoát ra bao cảnh quá thảm thương

Kiếp người ngắn ngủi đầy tai ương

Bé vừa mới sinh bị vứt bỏ

Cha nằm bệnh viện con trốn đi.

Mẹ mù con chửi mắng, đánh la

Mọi người ai thấy cũng xót xa

Chung cuộc kiếp người ôi ghê sợ

Mục đích cuộc đời là gì ta.

Ta phải thoát ta, phải thoát ra

Thoát ra tất cả, thoát thật xa

Thoát khỏi vô minh và khát ái

Chẳng còn sinh tử chìm ái hà.

Phá tan, phá nát kẻ làm nhà

Phá sạch gian tà, bọn quỷ ma

Xây dựng căn nhà tham, dục, ái

Khiến ta khốn khổ tợ hằng sa.

Ta phải thoát ta, phải thoát ra

Thoát ra tất cả lậu hoặc này

Dục lậu, hữu lậu, vô minh lậu

Đạt thành lậu tận chiến thắng ca.

Thái bình thiên hạ khắp mọi nhà

Nêu cao tông chỉ Diệt Khổ Đạo

Xứng danh đáng mặt bậc xuất gia

Từ bi trí tuệ khắp tinh hà

Tuyên dương Thánh trí truyền chánh pháp

Lợi lạc hữu tình đến muôn đời.

II. Đời sống vô thường

Trên bảy trăm ngàn ca nhiễm bệnh, hơn ba vạn người đã chết đi, từ những nhà lãnh đạo cao cấp, công chúa cho đến những kẻ vô gia cư đều đã mất mạng. Thế giới trống vắng, quạnh quẽ và đìu hiu, làng không còn là làng, thị trấn không còn là thị trấn, thành phố không còn là thành phố nữa là điều chưa từng có trong mấy trăm năm qua. Bao nhiêu người quằn quại trên gường bệnh cận kề cái chết và có những người không có gường bệnh phải chết trước khi được vào bệnh viện, có những người chọn phương cách tự vẫn, không phải thường dân mà ngay cả bộ trưởng kinh tế lại chọn phương án tự vẫn ở nước ngoài, những bác sĩ bên Mỹ viết thư cho gia đình trước khi vào bệnh viện và có những cảnh cha là bác sĩ về nhà mà không dám ôm con, đứng từ xa đưa vòng tay ra mà nước mắt tuôn trào. Vợ xa chồng, mẹ xa con, thân quyến sanh ly tử biệt, bị cách ly, chia ly, phân ly, hơn ba tỉ người đang cách ly trên toàn thế giới.

Bệnh viện đang quá tải, cả trăm ngàn người bệnh cùng lúc thì gường bệnh đâu cho đủ, người đã chết không biết đi đâu, mù mờ, tăm tối, âm u, người bệnh đi dần đến ngưỡng cửa của tử vong thì nằm đó lo lắng, hãi hùng, hoảng loạn và kinh sợ, trong nước mình bị cách ly cũng mấy chục ngàn người, họ sống trong hồi hộp, lo âu và những người không bị cách ly mà ở trong nhà thì lo sợ, không dám đi chợ.

Thế giới đang đối mặt với một chữ "bệnh" trong tám cái khổ của Đức Thế Tôn chứng ngộ, một chữ "bệnh" đã làm thay đổi toàn cầu, một cơn bệnh thôi, một con virut nhỏ bé đến mức mắt không nhìn thấy được nhưng nó làm cho toàn cầu này rung chuyển, lao đao. Thật là đáng sợ, thật là đáng sợ hãi, thật là đáng lo lắng, lo toan cho một đời sống bấp bênh, một đời sống mong manh, tạm bợ. Hết sức là mong manh, rất là mong manh là đời sống này, rất là tạm bợ là kiếp sống này, rất là dễ vỡ là thân thể này, rất là dễ tan, dễ hoại là thể xác này.

Chưa bao giờ lời Đức Phật rực sáng như lúc này, thậm chí người thân trong gia đình cũng không dám đứng gần nhau, những nước có dịch bệnh nhiều không cho tụ tập quá ba người, mỗi người phải đứng cách nhau 2m. Chưa bao giờ chúng ta nhìn thấy được bóng đen, cảm thọ lo lắng sợ hãi trùm phủ khắp cả hành tinh này như bây giờ, chúng ta phải sanh khởi được những cảm thọ, những cảm xúc thật sâu sắc về sự thống khổ của đời sống này, sự đau bệnh của thân xác này, tật bệnh, khổ bệnh, dịch bệnh, bệnh lo, bệnh hoạn.

Hãy để những dòng cảm thọ, cảm xúc này ngấm thật sâu sắc, thấm đượm hết toàn bộ cơ thể của mình, làm cho mình nhìn thấu được bản chất hoạn nạn, bản chất đau khổ, bản chất tan nát, bại hoạn, đổ vỡ. Có một thầy gửi cho Minh Thành đoạn clip chỉ có 23 giây ở bên các nước có nhiều dịch bệnh, trong đó ghi lại cảnh tượng những chiếc xe chở rác được dùng để chở xác người được quấn trong những túi nilon đen rồi quấn băng keo lại đổ xuống những cái hố.

Những cái hố này được chụp hình từ trên cao xuống thì thấy nó lớn bằng sân vận động, xác người được đổ xuống giống như rác rưởi, những bao màu đen, màu trắng được quấn băng keo rồi đổ xuống dưới đó, mấy chục ngàn thây chết như vậy chỉ trong ba tháng vừa qua, có những nước chỉ trong vòng 13 phút có một người chết vì dịch bệnh, đó là nói riêng một nước thôi.

Khi chúng ta nhìn thấy những thây chết đổ xuống bởi một xe rác thì mình hãy tự hỏi thây này trước khi chết nó như thế nào? Trước khi bị dịch bệnh thì thây này như thế nào? Khi đã nhiễm bệnh thì như thế nào? Khi bị bệnh thì như thế nào? Trong khoảnh khắc đối đầu sự sống chết, giành giựt sinh mạng với tử thần thì những cảm giác, nghĩ tưởng lúc đó như thế nào? Tứ đại địa, thủy, hỏa, phong lạnh ngắt lại, trở thành tử thi rồi thì lúc đó tâm thức thọ; tưởng; hành, nghiệp sẽ như thế nào?

Hãy đặt mình vào trường hợp đó, thật sự nghiệp quả rất đáng sợ, con có cho đại chúng nghe bài "liều mạng thoát ra", đó là bức tranh nghiệp quả trên cuộc đời này. Một tuồng kịch, vở kịch, đó là một thảm kịch kinh hoàng, ca sĩ Mai Phương mới 35 tuổi vừa chết vì ung thư, cô này với bạn trai lúc trước có lên đây, biết bao nghệ sĩ đều bất ngờ, dù ai cũng biết cô bệnh nhưng không ngờ cô ra đi sớm vậy. Hằng ngày mình ngồi đây, mỗi giây, mỗi phút mình ở đây thì ngoài kia có biết bao tai nạn xảy ra, nào là cướp giật, giết hại, bệnh hoạn, không chỉ có bệnh dịch này cho nên thưa với đại chúng là con mắt mình phải bằng trái đất chứ không phải mắt chỉ nằm trên gương mặt. Nếu con mắt chỉ nằm trên gương mặt thì mình khổ mãi, cái nhìn của mình phải cho thâm sâu, rộng lớn, nhìn thấy được biết bao những khổ cảnh đang diễn ra xung quanh mình để nỗ lực văn – tư – tư – giới – định – tuệ, nhất định phải có sự lo sợ.

Mạng sống bị dắt dẫn,

"Tuổi thọ chẳng là bao,

Bị dẫn đến già nua,

Không có nơi dừng bước.

Ai đem tâm quán tưởng,

Sợ hãi tử vong này,

Hãy bỏ mọi thế lợi,

Tâm hướng cầu tịch tịnh"

(Tương Ưng Bộ, Tập I - Thiên Có Kệ, Chương I. Tương Ưng Chư Thiên, I. Phẩm Cây Lau III. Ðưa Ðến Ðoạn Tận)

Đây là bài mà con tâm đắc nhất nên con thường để đại chúng tụng mỗi ngày. Chư thiên sợ hãi tử vong nên phải làm các công đức để được an lạc, còn Thế Tôn nói sợ hãi tử vong thì hãy hướng cầu tịch tịnh. Người tu mà không phát sanh cảm giác sợ hãi thì người đó tu không tiến, phải phát sanh cảm giác kinh sợ, khiếp sợ đối với nghiệp quả này, đối với nhân quả này, đối với những ác nghiệp. Gần đây con mới thấy được sự sợ hãi này tuyệt đối quan trọng, trong Tương Ưng Kasspa nói người không có sợ hãi là không đạt được Niết-bàn, người không biết lo, không biết sợ là người đó không đạt được chánh trí, giác ngộ Niết-bàn.

III. Nhiệt tâm – tinh cần

"Ngồi xuống một bên, Tôn giả Sàriputta nói với Tôn giả Mahà Kassapa:

-- Này Hiền giả Kassapa, được nói rằng không có nhiệt tâm, không có biết sợ, không thể có giác ngộ, không thể có Niết-bàn, không thể có chứng đạt vô thượng an ổn khỏi các khổ ách; và có nhiệt tâm, có biết sợ, có thể có giác ngộ, có thể có Niết-bàn, có thể có chứng đạt vô thượng an ổn khỏi các khổ ách"

(Tương Ưng Bộ, Tập II - Thiên Nhân Duyên, Chương V. Tương Ưng Kassapa (Ca-diếp) II. Không Biết Sợ)

Vì thế chúng ta phải biết sợ, phải biết lo lắng. Lo lắng cho mình thật nhiều, phải biết thương mình, không ai có thể thương mình nếu mình không biết tự thương mình, phải biết lo sợ cho mình, phải biết khiếp sợ trong những tai họa, những ách nạn, những hoạn nạn, những nguy nan, những thứ này đã ập đến với mình, nó vẫn đang ập đến với mình và nó sẽ ập đến cho mình. Mình không thể bình an như vậy mãi, một ngày kia thân thể này sẽ ngã đổ xuống giống như bức tường bị mục, chắc chắn và nhất định sẽ có ngày này.

Không cho phép mình quên, phải biết sợ hãi tử vong này, mình sống trong sự lãng quên, sống trong vô minh, không thấy không biết gì cả, mình sống trong sự buông lung phóng dật, sống trong dục, tham, ái, trong sân si, bản ngã, trong kiêu ngạo, ta đây, hống hách rồi mình được cái gì, cuối cùng mình được cái gì.

Được một núi nghiệp quả, cả một rừng tội ác cho nên kết quả của nó là máu và nước mắt, sự thống khổ kịch liệt đối với quả báo của nghiệp vì thế ngày đêm phải biết lo sợ, phải biết tác ý thường xuyên, không được lơi lỏng, không để nó qua mặt mình, giống như bệnh dịch này chỉ cần không kiểm soát, không cách ly là nó truyền nhiễm khủng khiếp, chỉ một người không cách ly là nó sẽ ảnh hưởng cả đất nước, cũng giống như vậy, những lậu hoặc của mình mà mình không thấy không biết nó, nó qua mặt mình, nó làm cho nhiễm hết tất cả những cảm giác, nghĩ tưởng, nhận thức.

Tâm cấu bẩn, cấu uế, cấu nhiễm, một cái tâm như ống cống bốc lên mùi dục, sân, bản ngã, cau có, vênh váo, kiêu căng, ngạo mạn rồi cuối cùng được khổ cho nên trong Trung Bộ Kinh ghi lại phải là người thấy biết được ngũ uẩn, thấy biết được tham, sân, si, bản ngã thì người đó mới có khả năng đoạn tận các lậu hoặc nhưng muốn thấy biết thì người đó phải thường xuyên nhìn lại thân tâm liên tục.

"Này các Tỳ-kheo, Ta giảng sự diệt tận các lậu hoặc cho người biết, cho người thấy, không phải cho người không biết, cho người không thấy. Và này các Tỳ-kheo, thế nào là sự diệt tận các lậu hoặc cho người biết, cho người thấy: có như lý tác ý và không như lý tác ý. Này các Tỳ-kheo, do không như lý tác ý, các lậu hoặc chưa sanh được sanh khởi, và các lậu hoặc đã sanh được tăng trưởng. Này các Tỳ-kheo, do như lý tác ý, các lậu hoặc chưa sanh không sanh khởi, và các lậu hoặc đã sanh được trừ diệt" (Trung Bộ Kinh, 2. Kinh Tất cả các lậu hoặc)

Chỉ cần buông thả một chút thôi là mình sống với vô minh, mình sống với thói quen, sống với tập khí, sống với nghiệp và tất cả suy nghĩ, nói năng, hành động sẽ ở trong nghiệp, ở trong buông lung, ở trong tập khí, thói quen và mình sẽ không thấy không biết được, mà nếu không thấy không biết thì làm sao đi đến chỗ nhiếp phục và đoạn tận các lậu hoặc.

Cho nên phải lo lắng mỗi khi dục tham sanh khởi lên, mỗi khi sân hận sanh khởi lên phải biết lo sợ "tại sao trong người mình còn cái này", mỗi khi bản ngã sanh khởi lên phải thấy kinh hãi "tại sao nó còn ở đây". Khi nãy mình nói lo sợ cái ở bên ngoài là bệnh, già, chết, bây giờ cái sâu xa bên trong là lo sợ tham, sân, si, vô minh và bản ngã, khi nó sanh khởi lên phải lo lắng và sợ hãi "ta không thể chấp nhận những cái thứ này ở trong đây, ngày nào những thứ này còn trong này thì ngày đó còn nguy hiểm, hoạn nạn, tai nạn, ách nạn, nguy nan".

Khi nhắm mắt chuẩn bị chết thì dục, ái, tham lam trong này thống khổ, sầu bi, đau đớn. Hãy nhiếp phục và đánh gục nó, phải dồn sức lực trong ngày đêm để nhìn vào nội tâm liên tục, chỉ làm duy nhất một việc này thôi, trên đời này không còn việc nào quan trọng bằng việc này vì đây là con đường độc nhất, đối với người tu theo dòng pháp này chỉ có một việc duy nhất là tẩy sạch cấu nhiễm, đặt việc này lên hàng đầu.

Nằm chiêm bao thấy mình đang sân thì thức dậy thấy sợ "vì sao mình còn sân như vậy", trong giấc chiêm bao có cái sân thô thì thức dậy mở bài "giải tỏa tâm sân" để nghe lập tức và thực tập phương pháp quán, như vậy vẫn còn nhiều sân chứ chưa hết sân. Phải thấy nhức nhối tâm can, phải lo lắng, phải sợ hãi, phải tha thiết, da diết, nhiệt tâm, nóng bỏng, phải quyết liệt làm cho được, đem sinh mạng này ra đánh đổi, ngoài việc này ra không còn việc nào ý nghĩa hơn nữa. Một khi thân này ngã xuống thì tất cả những việc mình làm như gom góp, tích lũy, chất chứa tiền bạc, của cải mấy chục năm đều thành vô nghĩa, trong dịch bệnh ghi lại cảnh tượng người ta rải tiền nhưng chẳng có ai nhặt, gần chết rồi thì còn gì nữa mà lụm tiền, đang đi ngã ra chết, đang ngồi uống café bật ngửa ra qua đời, đang ngồi làm việc gục xuống bàn chết mà không ai dám lại gần, ngay cả người thân thương trong gia đình cũng chỉ dám đứng từ xa mà khóc chứ không dám lại gần.

Thân xác này vô cùng phũ phàng, tại mình vô minh, ngu si, mê muội nên mình mới làm ổ, làm tổ vào đống gan ruột, mủ máu này, mình bấu víu, gắn chặt vào rồi cho đây là tôi, đây là của tôi, đây là tự ngã của tôi chứ thật ra nó rất rõ ràng, mình chứng kiến mọi thứ nhưng do cứ chấp thủ, mê muội rồi bấu víu nó cho nên phải biết lo sợ khi mình còn quá bám chấp vào thân xác này, phải lo sợ khi mình còn quá bám chấp vào nhà cửa, ruộng vườn, đất đai, khi phải lo sợ khi mình còn quá bám chấp vào những cảm giác, nghĩ tưởng, vào những tri thức, kiến thức, hiểu biết của mình.

Mình nhìn rõ hơn ai hết rồi mình sẽ lại tiếp tục chụp vào những thân xác này rồi kiếm nước mắt, kiếm máu, kiếm bộ xương, kiếm thù hận oan trái và tiếp nối trong dòng luân hồi oan gia, oan nghiệt này. Những thứ dục, tham, ái, sân si, bản ngã là những thứ ác độc, là cái thứ hại nhất trên thế gian này, phải nhìn nó bằng con mắt khiếp sợ và kinh hãi, phải thệ nguyện trong lòng diệt tận nó.

Đời sống của mình là đời sống là cho cạn kiệt, làm cho khô kiệt những thứ đó để mình có thân tâm thật là trong sạch, bình an, mát mẻ. Bây giờ con hỏi đại chúng ba mươi mấy ngàn người chết vì dịch bệnh họ đi đâu? Ba mươi mấy ngàn người chết trong ba tháng nay vì dịch bệnh bây giờ họ đang ở đâu? Mình phải đặt một dấu hỏi thật lớn trong tâm, làm cho mình thức tỉnh trước đời sống này, thức tỉnh trước dòng luân hồi này, thức tỉnh trước si mê, ám muội trong thân xác, trong đời sống này.

Trong đầu mình chỉ lòng vòng nhà cửa, ruộng vườn, đất đai, xe cộ… không ra được những cái này, đó là cái ác và bất thiện pháp, phải phá tung, phá sập những thứ đó để thoát ra khỏi lao ngục này. Phải quán chiếu, phải chiêm nghiệm và soi xét thật sâu sắc đời sống này, phải tìm ra nguyên nhân làm mình khổ rồi diệt nguyên nhân đó và mình sẽ thấy trời cao đất rộng của tâm bình an. Cái bệnh làm cho mình khổ đau đến cỡ nào, không phải dễ tu với cái bệnh.

IV. Cẩn thận nghiệp quả

Kính thưa đại chúng, hôm trước chúng ta học về chuyên đề nghiệp, chúng ta qua phần các loại nghiệp được Đức Phật trình bày và nói rộng gồm năm nghiệp. Năm nghiệp này Đức Phật nói là năm sự sợ hãi và hận thù, người sát sanh, lấy của không cho, tà hạnh trong các dục, nói dối, nói những lời thêu dệt, những lời hung ác gây cho người khác khốn khổ, những lời phù phiếm và sử dụng những thứ say sưa, rượu chè, nghiệp ngập thì Đức Phật gọi là năm sự sợ hãi và hận thù.

Lúc trước đại chúng đã trình bày về nghiệp và quả báo của nghiệp rất rõ, chúng ta thấy trong đó đầy rẫy sự sợ hãi và thù hận, chúng ta vạt bay hộp sọ của con khỉ để ăn óc khỉ, buộc cựa sắt vào chân gà để đá cho đổ máu rồi lấy đó làm sự sung sướng, vui thú trên những sự đau đớn quằn quại của chúng sanh, cầm dao thật bén để thọc huyết trâu, bò, heo, lấy sự thù hận, đau đớn của chúng sanh để làm vui hoặc là lấy những lời nói dối, chọc nhau qua lại làm cho gia đình người ta ghen tuông, tan nát, sầu khổ.

Đức Phật gọi đây là năm thứ sợ hãi và hận thù, những thứ này nói không biết bao giờ cho hết nhưng phải quán chiếu để thấy sự khủng khiếp của nghiệp, những suy nghĩ, lời nói, hành động hại người, làm cho người ta lo lắng, oán thù, khổ đau, có khi chỉ có một lời nói mà làm cho người đau khổ suốt cuộc đời, một lời nói thôi có thể làm người ta hộc máu chết hoặc lên máu, họ tức giận vì câu nói đó cho nên năm thứ nghiệp này là năm thứ sợ hãi và hận thù.

Căn bản của sự tu tập là từ ở chỗ năm nghiệp này có được hộ trì, gìn giữ hay không cho nên các loại nghiệp được Đức Phật trình bày và nói rộng, Đức Phật nói ai không đoạn tận năm sự sợ hãi và hận thù này thì gọi là ác giới, sanh vào địa ngục. Những hành vi, hành động ác độc vừa nói ở trên mà không sám hối, không thấy tàm quý, không sửa đổi, không tu tập thì người này phải đi vào trong khổ cảnh, nặng nhất là địa ngục.

Hiện tại bây giờ những chất say sưa, nghiện ngập vô cùng khủng khiếp, ngáo đá rồi tự lấy dao làm tổn thương chính mình hoặc đem con lên nóc nhà thả xuống, thậm chí là giết cha, giết mẹ, hoặc có những hành vi loạn luân, bà già 90 tuổi còn bị hãm hiếp, đứa con nít có mấy tháng tuổi cũng bị xâm hại cho nên tất cả mọi thứ đều nằm trong năm nghiệp này hết, đều nằm trong năm giới.

Những gì mình thấy trên mặt báo, trên tin tức hoặc xảy ra trong đời sống đều tóm thâu trong năm nghiệp cho nên trí tuệ về nghiệp của Đức Phật rất thâm sâu và rộng lớn, mình không biết rồi xem thường năm giới thấp để cho cư sĩ nhưng người xuất gia vẫn phạm lỗi như thường cho nên phải nhớ kĩ năm sự sợ hãi và hận thù là từ chỗ năm nghiệp tà dâm, trộm cắp, nói dối, sát sanh và sử dụng những chất say sưa, nghiệp ngập, năm thứ này làm cho tự thân người làm bị sợ hãi, họ bị hận thù và đối tượng họ làm cũng bị sợ hãi và hận thù.

Người ta gian khó, cực khổ trong hai chục năm để gom góp được một số tiền rồi đến trộm mất thì có bị hận thù không? Những cảm thọ, suy nghĩ, cảm tưởng đó hận thù, đau khổ như thế nào rồi sau này trong vòng luân hồi gặp lại nhau thì chuyện gì xảy ra? Rồi sau này không phải người đó chỉ mất bao nhiêu tiền đó đâu vì nghiệp dị thục sẽ biến đổi và chín muồi vì vậy mình thấy được căn bản của nghiệp là nằm ở chỗ năm điều đó.

"Này các Tỳ-kheo, thế nào là người không Chân nhân?

Ở đây, này các Tỳ-kheo, có người sát sanh, lấy của không cho, tà hạnh trong các dục, nói láo, nói hai lưỡi, nói lời thô ác, nói lời phù phiếm.

Người này, này các Tỳ-kheo, được gọi là người không Chân nhân.

Này các Tỳ-kheo, thế nào là người không Chân nhân còn hơn cả người không Chân nhân?

Ở đây, này các Tỳ-kheo, có người tự mình sát sanh, còn khích lệ người khác sát sanh; tự mình lấy của không cho và khích lệ người khác lấy của không cho; tự mình tà hạnh trong các dục và khích lệ người khác tà hạnh trong các dục; tự mình nói láo và khích lệ người khác nói láo; tự mình nói hai lưỡi và khích lệ người khác nói hai lưỡi; tự mình nói lời thô ác và khích lệ người khác nói lời thô ác; tự mình nói lời phù phiếm và khích lệ người khác nói lời phù phiếm.

Này các Tỳ-kheo, đây gọi là gọi là người không Chân nhân còn hơn cả người không Chân nhân"

(Tăng Chi Bộ, Chương IV – Bốn Pháp, (III). Kẻ Tàn Hại Chúng Sanh)

Người này không những làm việc xấu mà còn khích lệ người khác làm theo, đâm bị thóc thọc bị gạo, đổ dầu vô lửa. Không phải chân nhân là phàm phu rồi mà người này còn tệ hơn phàm phu nữa, tức là kẻ xấu ác, không những tự mình phạm năm điều này mà còn khích lệ người khác làm mà cái này rất nhiều, không những nhậu nhẹt mà còn rủ rê người khác nhậu chung.

Chân nhân là người có giới hạnh, người đàng hoàng, sau đó là người không đàng hoàng, còn ở đây là tệ hơn cả người không đàng hoàng thì Đức Phật gọi là người không chân nhân còn hơn cả người không chân nhân. Người chân nhân là từ bỏ sát sanh, từ bỏ lấy của không cho, từ bỏ tà hạnh trong các dục, từ bỏ nói láo, từ bỏ nói hai lưỡi, từ bỏ nói lời thô ác, từ bỏ nói lời phù phiếm. Chẳng những người này từ bỏ mà còn khích lệ người khác từ bỏ thì người này Đức Phật gọi là bậc chân nhân còn hơn cả bậc chân nhân. Tức là bậc chân nhân là người có đức hạnh mà người này còn hơn cả người có đức hạnh, chẳng những người đó không tà dâm, không trộm cắp, không nói dối, không uống rượu mà người này còn khuyến khích những người khác không làm những điều đó. Mời đại chúng nghe tiếng mưa rơi và thiền quán chủ đề dịch bệnh đã nói ở trên.

./.