Dịch Bệnh COVID 19 Là Đề Tài Quán Chiếu 2
Tinh Hoa Nikāya
DỊCH BỆNH COVID 19 LÀ ĐỀ TÀI QUÁN CHIẾU 2
Thích Minh Thành
MỤC LỤC
TOC \o "1-3" \h \z \u I.Dục Như Ý Túc và Tinh Tấn Như Ý Túc PAGEREF _Toc70426944 \h 1
II.Tâm Như Ý Túc PAGEREF _Toc70426945 \h 2
III.Tư Duy Như Ý Túc PAGEREF _Toc70426946 \h 4
IV.Đề phòng cấu nhiễm PAGEREF _Toc70426947 \h 5
V.Chiến thuật tu học PAGEREF _Toc70426948 \h 8
Dục Như Ý Túc và Tinh Tấn Như Ý Túc
Xin thưa đại chúng từ hôm nay là chúng ta vào khoá tu, lấy dịch bệnh làm đề tài thiền quán. Chúng ta đừng để cho mình quên rằng gần hai triệu người nhiễm bệnh, hơn một triệu người đã tử vong, tràn lan khổ cảnh trên toàn khắp thế giới. Trong hoàn cảnh như vậy mà mình được sống đời sống viễn ly an tịnh thì phải lấy đó làm sự trân quý, trân trọng để nỗ lực, tinh cần, tinh tấn tu cho đến khi hết dịch. Chúng ta càng tinh tấn thì đến khi đó chúng ta càng thể nhập trí tuệ.
Phải làm sao trong lòng chúng ta luôn thao thức, luôn ray rứt, luôn khát khao cháy bỏng trong một công cuộc nhiếp phục và diệt tận. Đừng để cho ngọn lửa tu tập bị kém yếu, càng không cho ngọn lửa đó tắt. Nếu ngọn lửa đó tắt thì đồng nghĩa với sự tử vong ở trong Pháp và Luật của Như Lai. Luôn luôn lúc nào trong lòng mình cũng khao khát, thao thức, trăn trở, khắc khoải, ăn không ngon ngủ không yên khi các lậu hoặc, dục, tham, ái , sân hận, bản ngã, đam mê còn dính chặt trong năm uẩn. Khi nó còn cư trú thì mình bứt rứt, ray rứt, thao thức, trăn trở. Giống như mình đang lạc ở khu rừng hoang, giống như mình đang bơ vơ một mình ở bãi sa mạc, giống như mình còn quờ quạng trong bóng đêm trường dạ thì trong lòng mình luôn luôn bất an, không chấp nhận với hoàn cảnh hiện tại.
Người xưa nói “việc lớn chưa sáng” giống như đưa đám ma mẹ mình vậy. Việc lớn chưa sáng tức là lậu hoặc chưa diệt tận; có việc cần làm mà chưa làm xong thì lúc nào mình cũng lo lắng giống như mình đang đám ma mẹ mình chết. Mẹ mình chết mình đau khổ, mẹ mình chết mình sầu bi, mẹ mình chết mình xót xa, như vậy mình có còn muốn cười, muốn nói, muốn ăn, muốn chơi gì nữa không? Mẹ mình chết, mình còn có thể giận người này buồn người kia hay không? Cho nên nói việc lớn chưa sáng giống như đang đi đưa đám ma của mẹ mình. Vì vậy, chúng ta phải làm sanh khởi lên một sự nhiệt huyết mãnh liệt trong sự học pháp, hành pháp. Phải có một sự khao khát khi mình ngồi thiền, khi mình nghe pháp. Khi mình thực hành giống như đói được ăn, khát được uống. Sau giờ tu mình có thể ngã xuống bệnh cũng không sao hết. Phải làm cho mình sanh khởi những cảm giác khao khát, khát ngưỡng, khát vọng ở trong Thánh Pháp.
Chúng ta phải tập nhàm chán, từ bỏ đối với những thứ phi pháp. Tập không ưa thích những lời nói phù phiếm vô nghĩa, vô ích, vô dụng, vô tích sự. Phải tập từ bỏ những suy nghĩ không liên hệ đến mục đích, phải tập ghê sợ đối với những cảm giác dục ái tham trong cuộc đời này. Tập ghê sợ đối với những cảm giác sân hận, bực bội, ganh tị, đố kỵ, buông lung, thả lỏng, dao động. Tập ghê sợ yểm li, nhàm chán. Phải tập hoảng sợ và khủng bố đối với cảm giác bản ngã sanh khởi ở trong con người của mình. Tha thiết, chân thành muốn bỏ những thứ này, không muốn cho nó sanh khởi bên trong con người của mình. Mình không chấp nhận, mình muốn chấp dứt, đoạn xả, đoạn ly.
Tâm Như Ý Túc
Chúng ta cần phải chăm chăm niệm đạo để tâm của mình vào Ly dục tư duy, Ly sân tư duy, Bất hại tư duy, khi nó vừa phóng ra là mình diệt liền. Ngày đêm miên mật, liên tục dùng hết trí lực, sức lực đánh một trận này. Mình phải quyết chiến, quyết tử, quyết thắng, quyết thành công. Mình không cho phép mình tu học một cách lửng lờ, tu cho nó có lệ, tu học một cách hài lòng và chấp nhận với những thiện pháp nhỏ nhoi. “Tâm tâm niệm đạo” từng suy nghĩ của mình, phải hun đúc giống như giống như đang nấu một nồi thức ăn lớn, củi mình phải được bỏ vào liên tục để lửa hừng hực cháy. Mình bỏ củi vào lửa, đừng cho phép ác bất thiện pháp có cơ hội xâm nhập, đừng để tâm mình có khoảng trống để những lậu hoặc tấn công đột kích. Mình phải đem cả sinh mạng để đánh đổi, đừng để tâm vào những thứ tầm phào của thế gian. Đừng để tâm vào người này đúng, người kia sai, người nọ tốt người kia xấu. Mà hãy để tâm vào sự nhiếp phục lậu hoặc của chính mình. Trong thiện pháp phải làm phát huy cho đến cùng cực và sự nỗ lực hết mức, sau đó là sự để tâm.
Yếu tố dẫn đến thành công trong Thánh Pháp, đó là vận dụng Tứ Như Ý Túc vào sự tu tập. Phải để tâm, thật là để tâm, dù cho hình thức bên ngoài là gì nhưng bên trong là sự để tâm, nã đạn vào sân si, dục tham ái. Dù cho hình thức bên ngoài là cái gì nhưng bên trong là phải đặt tuệ nhãn rọi ngược vào. Lúc nào cũng vậy, tay mình không rời súng. Lúc nào cũng canh chừng một cách nghiêm ngặt, sẵn sàng nã đạn vào kẻ thù ở bên trong, những thứ giết người giấu mặt, đó là kẻ thù vô minh. Không có ai bên ngoài làm cho mình khổ hết, kẻ thù bên trong mới là nguyên nhân thật sự, đó là tập đế mà các bậc Thánh đã chứng ngộ. Không ở bên ngoài làm cho mình khổ hết, không có bất cứ hoàn cảnh nào làm mình kích động hết, nguyên nhân chính yếu thật sự là ở bên trong còn bên ngoài chỉ là thứ yếu. Nếu như mình đặt tâm không đúng hướng, hồng tâm bên trong mà mình hướng ra bên ngoài là phí công vô ích.
Chúng ta thấy đó, có những cư sĩ và người xuất gia tu một thời gian dài rồi cuối cùng họ oán hận, bỏ chùa, bỏ thầy, thậm chí họ bỏ đạo. Họ không thành tựu Chánh tri kiến, đặt tâm sai hướng. Không thấy rõ được nguyên nhân thật sự làm cho mình khổ đau thì sự tu hành là vô ích. Cho nên phải luôn luôn để tâm ngày đêm, khi ăn, khi nói, khi đi lại. Trong mọi hình thức hoạt động cử chỉ hành vi có khác nhưng trong tâm mình chỉ có một mục tiêu thôi là nhiếp phục và diệt tận, như vậy mới đi đến thành công. Còn bình thường ăn mình chỉ thấy ăn, ngủ thì mình chìm vô trong cái ngủ đó, nói thì mình chìm vào cái dục của nói. Chúng ta không biết cái gì đang vận hành cái nói và mình đang nói cái gì, nhân và quả của cái nói này đi đên đâu mình cũng không biết, như vậy là hướng ngoại, đó gọi là đi theo cảnh, không phải là quán tâm trên tâm, quán thọ trên thọ, quán thân trên thân, quán pháp trên pháp. Thế nên, dù cho bên ngoài có bao nhiêu chuyện xảy ra nhưng bên trong mình chỉ hướng thẳng hồng tâm thôi, thấy giặc là phải nã đạn, phải chĩa mũi súng vào.
Khi làm việc mà mình thấy bên trong nó có sân khởi lên, bản ngã khởi lên thì có thể ngưng lại không nói nữa, không làm nữa, mình đi vào ngồi thiền, đi kinh hành và tác ý đến khi nào xong rồi ra làm tiếp. Chúng ta không cần làm nữa cũng được vì việc diệt tận tham, sân, si, vô minh và bản ngã mới là cái chính, đó mới là việc làm quan trọng nhất của người tu. Nếu không làm được cái đó, chỉ làm cái bên ngoài thì coi như không làm cái gì hết, đó là làm trong vô minh, trong dục, trong tham, trong danh, trong lợi, trong hơn, trong thua. Càng làm càng khổ, càng làm càng mê, càng làm càng sầu, bi, khổ, ưu, não. Đó là chúng ta từ Dục như ý túc, đi đến Tấn như ý túc, đi đến Tâm như ý túc, như vậy, chúng ta phải có sự ham muốn, sự khát kháo, sự cháy bỏng, sự nồng nhiệt, sự nỗ lực trong tu học.
Trong những ngày cách ly này, có mấy chục người trốn vô rừng đánh bài rồi bị công an bắt đang đánh bài hàng tỉ. Trong khi những kỉ luật nghiêm ngặt như vậy mà trốn để chơi vì muốn. Vì muốn nên sẽ nỗ lực, để tâm, kiếm chỗ, tìm mọi cách để thực hiện được. Đó là vẫn sử dụng Tứ Như Ý Túc, nhưng mà sử dụng để làm việc ác bất thiện pháp, cho nên cuối cùng vô tù.
Chúng ta sử dụng Tứ Như Ý Túc để làm tăng trưởng thiện pháp, Thánh Pháp. Nếu Tứ Như Ý Túc, Tứ Chánh Cần mình không đủ thì cả một đời tu mình cứ le lết một tấm thân như vậy. Ba năm, bảy năm rồi mười năm rồi cũng y chang như vậy, không có đổi khác. Có ai đụng tới là nổi sân, đụng tới là bản ngã, đụng tới là hơn thua, là ganh tị. Cho nên từ sự ham muốn, nỗ lực, để tâm thì mình phải để tâm thật là nhiều.
Trong khoá tu mà mình không để tâm thì cũng như lê lết một xác chết, chỉ là người máy chứ không có gì hết. Lên ngồi cho hết giờ thì xuống, khoá tu xong rồi thì thở cái khì là xong. Như vậy không có ý nghĩa gì hết, tại vì không có trái tim trong đó, chỉ là người máy thôi. Có điện thì chạy hết điện thì thôi, mở lên thì nó chạy tắt thì hết, nó không có hồn. Phải để tâm, để tâm, thật sự để tâm vào sự nhận diện, sự phát giác, phát hiện, sự chế ngự ngũ uẩn. Chúng ta phải đè bẹp nó, đo ván nó, bằm nó ra bằng cả một cái hùng lực, đại hùng đại lực, hung hãn lực, mãn hổ lực, tinh tấn lực. Phải là một người chiến sĩ, một người lực sĩ ở trong cuộc chiến này. Ở ngoài ốm yếu vậy đó, yếu đuối vậy đó, mỏng manh như vậy mà bên trong phải đại hùng đại lực. Khi sáp lá cà, khi giáp mặt với địch phải thẳng tay ra những đòn chí mạng. Không được nương tay, không có dây dưa, dây dưa là mình chết, mình đã từng chết với nó một trăm kiếp, một trăm kiếp, một trăm ngàn kiếp, một triệu kiếp, một ngàn tỷ kiếp rồi.
Tư Duy Như Ý Túc
Bước thứ tư trong Tứ Như Ý Túc là Tư Duy Như Ý Túc. Khi làm cái gì, không nên nhào vô làm liền. Làm như vậy là mấy người dân tộc, mấy người lao động tay chân, người ta làm suốt đời, cứ làm thuê vác mướn như vậy. Còn người giám đốc, đứng đầu một tập đoàn khi làm một việc gì thì người ta tính toán, suy tư, kế hoạch dài có khi là một năm, ba năm, năm năm, mười lăm năm, để sau đó người ta thực hiện thành công.
Cho nên, Tư Duy Như Ý Túc là cái hết sức quan trọng. Bây giờ chúng ta không cần bỏ ra mười lăm năm, không cần bỏ ra nhiều vô số kiếp Đức Thế Tôn đã thành tựu, mà mình chỉ cần học theo pháp của Đức Phật, dựa theo đạo lộ Bát Chánh Đạo. Nói thì nói như vậy nhưng thật ra trong kinh chỉ là khẩu quyết, dù đọc nhưng mình không hiểu được bao nhiêu hết. Khi nào chúng ta nhận diện ngũ uẩn, nhiếp phục tham, sân, si, bản ngã, có một sự dụng công ở trong đó thì từ từ mình mới thấy những góc độ của trí huệ. Chứ biết bao nhiêu người đọc Bát Chánh Đạo, học thuộc lòng Bát Chánh Đạo nhưng có thành tựu Chánh kiến đâu. Cho nên thực hành, thực nghiệm, thực chứng, thực kiến phải do tự mình thắp đuốc lên mà đi, tự mình nương tựa chính mình là chỗ đó.
Một câu của Đức Phật thôi: “Sắc này là vô thường, thọ này là vô thường, tưởng này là vô thường, hành này là vô thường, thức này là vô thường. Sắc này là khổ, thọ này là khổ, tưởng này là khổ, hành này là khổ, thức này là khổ. Sắc là vô ngã, thọ là vô ngã, tưởng là vô ngã, hành là vô ngã, thức là vô ngã. Sắc này không phải của ông, thọ, tưởng, hành, thức này không phải của ông, cái gì không phải của các ông, các ông hãy từ bỏ nó. Từ bỏ nó các ông sẽ được an lạc.” Mình nghe thì thấy hay rồi, thấy mình hiểu rồi, nhưng mà không phải, đó chỉ mới là khẩu quyết, đó mới là văn, mới là đọc trả bài thôi. Sau đó, mình còn phải đem điều đó ra để tư duy, quán chiếu, nghiền ngẫm, nhìn lại. Cho nên Tư Duy Như Ý Túc hết sức quan trọng.
Ví dụ cách thức để mình diệt dục cho nhanh, ngoài sự học trong kinh, được thiện tri thức hướng dẫn thì tự thân mình phải nhìn lại và phát hiện ra chỗ nào là chỗ mình bị nặng nhất để dồn hết tổng lực, tổng tiến công, mình dồn sức đánh phá vô cái đó. Thậm chí là phải chết tạo ra vũ khí tự chế, tiện lợi cho mình để diệt rác bẩn. Tại vì không thể cái nào ngoài chợ cũng có bán, có cái phải tự mình chế ra. Nếu chúng ta đã hỏi, đã học từ các bậc thiện tri thức, được các vị chỉ dẫn thì quá tốt, quá sướng, đó là mình gặp được thầy lành bạn tốt rồi. Bên canh đó, có những cái phải tự mình tư duy, nghiềm ngẫm tu học.
Cho nên, Tư Duy Như Ý Túc là cả một công trình chứ không phải nghe vậy, đọc vậy, học vậy, tu như vậy là thành công. Không phải dễ để siêu phàm nhập thánh, ly tham và đoạn tận ngũ uẩn này, mà đó là cả một quá trình để tâm, quán chiếu và dùng hết tất cả những sự thông minh bén nhạy, lanh lợi, khôn khéo của mình để hạ sát nó, mưu sát nó, sát phạt nó.
Đề phòng cấu nhiễm
Các nước Âu Mỹ xem thường, coi dịch Covid 19 như cúm mùa thôi nhưng tới bây giờ vỡ trận, tuyên bố đại thảm hoạ ở hơn năm mươi tiểu bang. Một ngày chết hơn hai ngàn người, trong vài giây thôi là có ca nhiễm và có ca tử vong. Chính vì sự xem thường, khinh địch, không có cái nhìn chính xác về nguy hại, nguy hiểm và tác hại của con vi-rút này. Con vi-rút này làm đảo lộn thế giới, nó phá hết tất cả những giá trị của hành tinh này. Dù cho có tàu chiến, quân đội, hải quân, không quân thì cuối cùng chỉ vì con vi-rút nhỏ xíu thôi làm cho gục ngã hết, gãy đổ hết. Nó làm đảo lộn hết, làm cho trống rỗng thế giới này. Toàn thể thế giới gục ngã, thay đổi.
Bây giờ là hơn bốn tỉ người bị cách ly, bị phong toả chỉ vì một con vi-rút không nhìn thấy bằng mắt thường được. Tham, sân, si, bản ngã, lậu hoặc cũng giống vậy, mình xem thường nó tại vì không biết được tính nguy hại khủng bố vô cùng tận của nó. Vì vậy chúng ta xem thường, mình nói những cấu uế đó đâu có sao. Tại sao Việt Nam mình tới ngày giờ này tương đối được an ổn, được các nước khen ngợi. Đó là nhờ Việt Nam mình chặn hết đầu làng cuối ngỏ, cách ly, xét nghiệm liên tục. Chỉ cần một người nhiễm thôi là cách ly hết những người xung quanh, có thể cách ly đến cả ngàn người, cho nên Việt nam được cả thế giới khen ngợi. Sự tu học của mình cũng giống như vậy là thành công. Chúng ta không được tu quá hời hợt, học quá qua loa, hành trì một cách sơ sài, chưa có sự quyết tâm, để tâm, nỗ lực. Con vi-rút này không phân biệt là thủ tướng hay bộ trưởng, không phân biệt là vô gia cư, hay bác sĩ kĩ sư, tham, sân, si, bản ngã cũng y như vậy. Từ người đỉnh cao của xã hội cho đến người không có giai cấp cũng bị tham, sân, si xâm chiếm, dẫn đến sầu, bi, khổ, ưu, não. Con vi-rút này mà lấy ra so sánh với tham, sân, si, bản ngã, lậu hoặc là hết sức giống, hết sức tương đồng. Chúng ta hãy lấy nó để quán chiếu nguy hại của lậu hoặc.
Thời gian này mấy chú tập sự cũng ít tiếp xúc, không có bóng hồng nào ở đây, nếu liên lạc điện thoại gián tiếp thì cũng có. Khi đó, ở bên trong thấy sanh khởi lên thọ, ái. Mà trong khi sanh khởi như vậy là chúng ta phải tẩy liền, rửa tay liền, rửa tâm liền. Sân cũng vậy, khi nó xuất hiện là mình tẩy liền, rửa liền, diệt liền thì làm sao nó lưu trú được lâu dài, làm sao nó tăng trưởng phát triển được. Cho nên con vi-rút mà đem đối chiếu với tham, sân, si, bản ngã, lậu hoặc là giống “sát sườn”, chúng ta phải quán chiếu và sợ các lậu hoặc giống vậy.
Ví dụ có người lên đây nói chuyện mới mình, gần gũi, thân mật mà ba ngày sau mình nghe người đó nhiễm bệnh rồi thì lúc đó mình thấy sao? Hoặc có người tới chùa, người này đã nhiễm dịch bệnh nhưng đã điều trị hết, nếu họ tới đây thăm, mình có dám tiếp không? Mình biết người đó bị nhiễm thì mình dám tiếp xúc với họ không? Cũng vậy, chúng ta biết đối tượng sanh dục, sanh sân, sanh ái, thì tại sao mình tiếp xúc với họ? Cho nên, đối tượng nào làm cho mình sanh khởi dục tham ái, sân si, bản ngã thì mình thấy đối tượng đó là ổ vi-rút Covid. Hễ thấy là mình né liền, xin cách xa hai mét. Thấy người nào có thể sanh khởi lậu hoặc là xin đứng cách xa, đừng tiếp xúc, hạn chế tối đa tiếp xúc, nếu bắt buộc phải tiếp xúc thì luôn luôn phòng hộ, giữ gìn.
Chúng ta đã biết người đó nhiễm thì tại sao lại tiếp xúc với họ, giờ phải vào bệnh viện là từ chết đến bị thương. Mình biết đối tượng đó thế nào cũng sân thì tiếp xúc làm gì vậy? Cho nên có một bài kinh Đức Phật ví dụ rằng nếu đi đường có gặp chó dữ, chó điên, gặp người say xỉn, gặp người điên thì phải tránh.
Trong bảy pháp đoạn trừ lậu hoặc có phương pháp “tránh né được đoạn trừ”. Phải học pháp tránh né, tránh né trong giai đoạn đầu tiên xuất gia hay lắm, mình không tránh né là mình chết. Biết bệnh mà vẫn dầm mưa, lớn tuổi, bệnh nền đủ thứ mà còn đi ra ngoài, đi vào bệnh viện đang điều trị Covid 19, nếu không may là lãnh đủ. Cũng vậy, sự tu tập của mình cũng phải thật sự khéo léo.
Cho nên, bước thứ tư của Tứ Như Ý Túc là Tư Duy Như Ý Túc, tức là phải tìm đủ mọi cách, đặc biệt là cách nào có kết quả nhất hạng để đưa đến thành công. Tại vì tâm mình khi tập trung vào vấn đề nào đó để suy xét thì mình mới nhìn ra và thành tựu trí huệ, chứ không phải trí huệ của mình tự nhiên thành tựu đâu. Cũng như đang dịch bệnh thì không thể có người nào ngồi thiền mà chế ra được thuốc trị hết bệnh. Người ta phải nghiên cứu những thành phần, cấu tạo, nghiên cứu dùng cái gì để trị cái gì thì cuối cùng mới ra kết quả. Từ bữa đến giờ tuyên bố bao nhiêu lần có thuốc đặc trị mà cũng chưa thấy đâu.
Cũng vậy, trong sự tu cũng dễ nhận lầm, cứ trưởng nhiếp phục được dục rồi nhưng khi lâm trận thì không phải như vậy, nó sanh khởi trở lại. Thậm chí có người tu còn sanh khởi nhiều hơn lúc trước nữa, tại vì bị dồn nén, nó không được giải toả, giải phóng, giải phá căn nguyên gốc rễ giống như tu tập Thánh trí năm uẩn. Trí tuệ là để nhìn thâm sâu, để hiểu rõ nội tâm và căn nguyên lậu hoặc. Bảy trí về sắc tức là bảy trí về dục, chúng ta phải được thành tựu từng loại trí tuệ này. Chúng ta cần phải học, hiểu, chiêm nghiệm, quán chiếu, đối chiếu nội tâm, nhận diện để giải toả, giải phóng, giải phá rồi mới tới giải thoát.
Chúng ta không được tu một cách mù quáng, tu một cách cầu may, tu một cách cầu xin, tu một cách tưởng mơ. Ngồi rồi tưởng ra việc cứ ngồi như vậy là mai mốt được thành tựu bất động tâm giải thoát. Như vậy không đúng mà phải bất động thật sự. Cho nên, chúng ta thường thấy câu kết luận của bậc thành tựu là “việc cần làm đã làm”, tức là tự mình thấy, tự mình biết, tự mình chứng tri. Cũng vậy, trong sự tu học rất dễ có sự tự mãn, bởi vì tâm của phàm phu khi được một chút gì đó là tự mãn, mà khi đã tự mãn rồi thì không thể tăng thượng nữa. Điều này hết sức khó, chính trong tự thân Minh Thành thấy vấn đề này hết sức quan trọng. Nếu chúng ta thấy tu như vậy được rồi, như vậy đủ rồi nên không nỗ lực quyết tâm nữa thì sẽ chết ngay chỗ mình đã đạt được.
Ví dụ, nước chúng ta kiểm soát được dịch bệnh tương đối, thế là tuyên bố đã chiến thắng, như vậy là quá chủ quan. Lần trước cũng có chỗ nào tuyên bố hết dịch rồi nhưng sau đó là bùng dịch trở lại. Cũng vậy, trong sự tu chúng ta không được ăn mừng chiến thắng quá sớm, điều này cần phải hết sức cẩn trọng.
Chiến thuật tu học
Việc đối diện với nội tâm là cả một sự khủng khiếp. Khi Minh Thành về thăm thầy Trụ trì chùa Hoằng Pháp, thầy nói: “Làm mấy cái bên ngoài thấy cực khổ, vất vả nhưng mà dễ lắm. Còn đối diện tâm mình để tu mới khó, phải người mạnh mẽ lắm. Thầy cố gắng đi, bây giờ cần lắm, thiếu người tu, hiếm người tu lắm. Tu khó lắm, phải mạnh mẽ lắm, phải đối diện được với tự tâm mình.” Đôi khi có những cái bên trong quá sức là mình muôn buông tay, nghĩ mình làm không nổi. Lúc đó là những lúc yếu mềm, khi ấy mình phải quật dậy, mình nói “không”, không được bỏ cuộc.
Cho nên trong tâm mình phải tính ra những chiến thuật trong sự tu. Một chiến thuật là ngay hiện tại, một chiến thuật là sắp tới, dài lâu. Tuy bây giờ mình thua nhưng mình hãy tính những kế hoạch sắp tới để mình hạ những khó khăn, không bao giờ được buông tay thật sự. Dù cho mình ngã xuống nhưng phải luôn nói: “Mày đợi đấy, mày sẽ chết với tao, mày sẽ chết, nhất định mày phải chết”. Tức là một cái là ngay hiện tại, còn một cái là chiến thuật đường dài.
Trong sự tu này, tự ti hay tự tôn cũng chết hết. Tự ti là nghĩ rằng sự tu này khó quá, bỏ hết tất cả thì sao làm được, như vậy là không thể tu được. Hoặc là tự tôn, bản ngã cao thì cũng không tu được. Chính vì vậy, chúng ta phải tự tri. Tự tri là tuệ tri, biết đúng như thật tình trạng ở trong nội tâm của mình. Tuệ tri thì mới chiến thắng được. Phải đúng như thật, biết một cách chính xác, đầy đủ, trọn vẹn tình trạng hiện tại như thế nào, bệnh trạng như thế nào, bệnh trầm kha hay bệnh vừa vừa để mình ra tay một cách quyết liệt, có kế sách, chiến lược. Chúng ta cần phải có nhiều binh khí, trong kho đâu phải chỉ có con dao không đâu, mà trong kho có đủ loại vũ khí, cần là mình lấy ra dùng liền. Cho nên mình phải học nhiều pháp quán đó, một pháp quán sao mà trị được. Phải có thật nhiều vũ khí để hạ gục cấu uế, hạ cho nó đo ván.
Con vi-rút vô hình này khiếp đảm lắm, ghê gớm lắm. Chỉ một cái ho thôi là vi-rút tuông ra, đến nổi người ở trong nhà cũng không dám lại gần nữa. Có cha là bác sĩ hay điều dưỡng là về nhà đâu dám ôm con, không dám lại gần con, phải đứng cách xa. Chưa bao giờ những lời dạy của Đức Phật rõ ràng như bây giờ. Đức Phật nói thân này là ổ chứa nhóm bệnh hoạn, ổ dịch là đây, bất tịnh là đây, truyền nhiễm là đây. Vô minh, tham ái, chấp thủ, bản ngã ăn sâu trong tuỷ, trong xương, trong từng thớ thịt chứ không phải chỉ dính ở một chỗ trong cơ thể. Muốn phá hết tất cả tham ái trong năm uẩn này không phải chuyện đơn giản. Mình đừng nghĩ chuyện đó là chuyện một ngày, một bữa rồi tu một cách hời hợt, qua loa.
Chúng ta thấy trong phim kiếm hiệp, những người luyện võ công, họ đang đứng đi như vậy nhưng không phải con mắt của họ chỉ nằm trên mặt, mà sau lưng họ cũng có con mắt nữa, toàn thân họ đều có con mắt. Ai mà lén ở sau, chỉ cần họ nghe là họ biết có người mai phục. Hay ai đó bắn phi tiêu mà người này né được liền. Giống như vậy, đội ngũ phiền não, tham, sân, si, bản ngã cũng mai phục khắp mọi chỗ, mọi nơi hết. Chính bên trong là chánh nhân, bên ngoài chỉ là trợ duyên, bên trong phải có lửa thì bên ngoài khởi nhẹ liền bắt cháy. Bên trong chính là đống lửa, bên ngoài là xăng, gas cho nên mới bắt cháy và phựt lên. Như vậy, nguyên nhân chánh yếu là từ bên trong, những cấu uế tiềm ẩn, mai phục, phục kích cho nên mới dễ khởi tham, sân, si, bản ngã.
Tu pháp này hay lắm, phải đánh giặc suốt ngày. Người nào tu mà thấy an lạc quá, bình an quá, sung sướng quá là phải coi chừng. Đó là cảm nhận của người mới ban đầu, vừa bỏ được phố thị lên núi, an lạc do cảnh bên ngoài. Còn đi sâu sắc để nhìn được các lậu hoặc thì ghê gớm lắm. Cho nên, sự tu của chúng ta là tuyệt diệu lắm và chúng ta đang làm một việc còn hơn việc trị con vi-rút Covid 19 này nữa. Sự tu thật sự còn khó hơn những nhà khoa học đứng đầu thế giới đang tìm ra thuốc giải dịch bệnh. Sự tu của mình, sự hành pháp của mình còn khó hơn cái đó nữa. Nói như vậy để chúng ta phải ý thức được giá trị của pháp và thực trạng của thân tâm về các lậu hoặc để mình có sự nỗ lực, hành trì quyết liệt trong khóa tu này. Chúng ta tu cho đến hết dịch thì tối thiểu cũng đạt được nhập lưu cho đến lậu tận.
Minh Thành thưa với đại chúng, thật sự chúng ta không tưởng tượng được sự vô thường đâu. Một cô hoa hậu toàn cầu người Việt Nam, hoa hậu toàn cầu năm 2017 vừa đột quỵ chết tại Mỹ. Dòng luân hồi này, sự vô thường này thật sự cay nghiệt. Khi cô này đăng quang, đội vương miện lên như vậy, không ai nghĩ rằng ba năm sau cô đột quỵ chết. Người ta tưởng rằng cô này hạnh phúc, sắc đẹp đó là đại diện cho toàn thế giới nhưng sắc đẹp đó đã đổ xuống một cách bất ngờ, hết sức đột ngột. Không biết sau cơn dịch này chúng ta có còn sống không. Cho nên mình phải niệm tử, biết rằng mình sẽ chết.
Sau vụ án một thầy trụ trì bị thảm sát, không lâu sau ở thành phố có một thầy thứ hai đột quỵ chết, thầy trụ trì này cũng hơn năm mươi tuổi. Huống chi trong dịch bệnh này, trong vài giây đã có một người ra đi, mỗi một giây là có hàng ngàn người bị nhiễm, bác sĩ cũng chết hàng trăm người trong đại dịch. Chúng ta đang ở đây không thể tưởng tượng nổi những cảnh bị nhiễm bệnh đó như thế nào. Thế giới này thật là mong manh, mạng sống thật là dễ tàn hoại. Ca sĩ Mai Phương mới vừa từ biệt cõi đời, bao nhiêu người tiếc thương cô này. Hơn nữa, không phải một mà hàng chục ca sĩ tuổi trẻ đẹp đẻ, tài năng cũng đột ngột qua đời, để lại cho bao nhiêu người một sự bàng hoàng, tiếc thương, để cho những đồng nghiệp tuông trào những hàng nước mắt tiễn đưa.
Ta thấy người khác chết,
Trong lòng nóng xót xa,
Chẳng phải xót kẻ khác,
Vì sẽ đến phiên ta.
Chúng ta phải phấn đấu, nỗ lực, quyết tâm đi nhanh, chạy nhanh lên để thoát ra.
./.
DỊCH BỆNH COVID 19 LÀ ĐỀ TÀI QUÁN CHIẾU 2
Thích Minh Thành
MỤC LỤC
TOC \o "1-3" \h \z \u I.Dục Như Ý Túc và Tinh Tấn Như Ý Túc PAGEREF _Toc70426944 \h 1
II.Tâm Như Ý Túc PAGEREF _Toc70426945 \h 2
III.Tư Duy Như Ý Túc PAGEREF _Toc70426946 \h 4
IV.Đề phòng cấu nhiễm PAGEREF _Toc70426947 \h 5
V.Chiến thuật tu học PAGEREF _Toc70426948 \h 8
Dục Như Ý Túc và Tinh Tấn Như Ý Túc
Xin thưa đại chúng từ hôm nay là chúng ta vào khoá tu, lấy dịch bệnh làm đề tài thiền quán. Chúng ta đừng để cho mình quên rằng gần hai triệu người nhiễm bệnh, hơn một triệu người đã tử vong, tràn lan khổ cảnh trên toàn khắp thế giới. Trong hoàn cảnh như vậy mà mình được sống đời sống viễn ly an tịnh thì phải lấy đó làm sự trân quý, trân trọng để nỗ lực, tinh cần, tinh tấn tu cho đến khi hết dịch. Chúng ta càng tinh tấn thì đến khi đó chúng ta càng thể nhập trí tuệ.
Phải làm sao trong lòng chúng ta luôn thao thức, luôn ray rứt, luôn khát khao cháy bỏng trong một công cuộc nhiếp phục và diệt tận. Đừng để cho ngọn lửa tu tập bị kém yếu, càng không cho ngọn lửa đó tắt. Nếu ngọn lửa đó tắt thì đồng nghĩa với sự tử vong ở trong Pháp và Luật của Như Lai. Luôn luôn lúc nào trong lòng mình cũng khao khát, thao thức, trăn trở, khắc khoải, ăn không ngon ngủ không yên khi các lậu hoặc, dục, tham, ái , sân hận, bản ngã, đam mê còn dính chặt trong năm uẩn. Khi nó còn cư trú thì mình bứt rứt, ray rứt, thao thức, trăn trở. Giống như mình đang lạc ở khu rừng hoang, giống như mình đang bơ vơ một mình ở bãi sa mạc, giống như mình còn quờ quạng trong bóng đêm trường dạ thì trong lòng mình luôn luôn bất an, không chấp nhận với hoàn cảnh hiện tại.
Người xưa nói “việc lớn chưa sáng” giống như đưa đám ma mẹ mình vậy. Việc lớn chưa sáng tức là lậu hoặc chưa diệt tận; có việc cần làm mà chưa làm xong thì lúc nào mình cũng lo lắng giống như mình đang đám ma mẹ mình chết. Mẹ mình chết mình đau khổ, mẹ mình chết mình sầu bi, mẹ mình chết mình xót xa, như vậy mình có còn muốn cười, muốn nói, muốn ăn, muốn chơi gì nữa không? Mẹ mình chết, mình còn có thể giận người này buồn người kia hay không? Cho nên nói việc lớn chưa sáng giống như đang đi đưa đám ma của mẹ mình. Vì vậy, chúng ta phải làm sanh khởi lên một sự nhiệt huyết mãnh liệt trong sự học pháp, hành pháp. Phải có một sự khao khát khi mình ngồi thiền, khi mình nghe pháp. Khi mình thực hành giống như đói được ăn, khát được uống. Sau giờ tu mình có thể ngã xuống bệnh cũng không sao hết. Phải làm cho mình sanh khởi những cảm giác khao khát, khát ngưỡng, khát vọng ở trong Thánh Pháp.
Chúng ta phải tập nhàm chán, từ bỏ đối với những thứ phi pháp. Tập không ưa thích những lời nói phù phiếm vô nghĩa, vô ích, vô dụng, vô tích sự. Phải tập từ bỏ những suy nghĩ không liên hệ đến mục đích, phải tập ghê sợ đối với những cảm giác dục ái tham trong cuộc đời này. Tập ghê sợ đối với những cảm giác sân hận, bực bội, ganh tị, đố kỵ, buông lung, thả lỏng, dao động. Tập ghê sợ yểm li, nhàm chán. Phải tập hoảng sợ và khủng bố đối với cảm giác bản ngã sanh khởi ở trong con người của mình. Tha thiết, chân thành muốn bỏ những thứ này, không muốn cho nó sanh khởi bên trong con người của mình. Mình không chấp nhận, mình muốn chấp dứt, đoạn xả, đoạn ly.
Tâm Như Ý Túc
Chúng ta cần phải chăm chăm niệm đạo để tâm của mình vào Ly dục tư duy, Ly sân tư duy, Bất hại tư duy, khi nó vừa phóng ra là mình diệt liền. Ngày đêm miên mật, liên tục dùng hết trí lực, sức lực đánh một trận này. Mình phải quyết chiến, quyết tử, quyết thắng, quyết thành công. Mình không cho phép mình tu học một cách lửng lờ, tu cho nó có lệ, tu học một cách hài lòng và chấp nhận với những thiện pháp nhỏ nhoi. “Tâm tâm niệm đạo” từng suy nghĩ của mình, phải hun đúc giống như giống như đang nấu một nồi thức ăn lớn, củi mình phải được bỏ vào liên tục để lửa hừng hực cháy. Mình bỏ củi vào lửa, đừng cho phép ác bất thiện pháp có cơ hội xâm nhập, đừng để tâm mình có khoảng trống để những lậu hoặc tấn công đột kích. Mình phải đem cả sinh mạng để đánh đổi, đừng để tâm vào những thứ tầm phào của thế gian. Đừng để tâm vào người này đúng, người kia sai, người nọ tốt người kia xấu. Mà hãy để tâm vào sự nhiếp phục lậu hoặc của chính mình. Trong thiện pháp phải làm phát huy cho đến cùng cực và sự nỗ lực hết mức, sau đó là sự để tâm.
Yếu tố dẫn đến thành công trong Thánh Pháp, đó là vận dụng Tứ Như Ý Túc vào sự tu tập. Phải để tâm, thật là để tâm, dù cho hình thức bên ngoài là gì nhưng bên trong là sự để tâm, nã đạn vào sân si, dục tham ái. Dù cho hình thức bên ngoài là cái gì nhưng bên trong là phải đặt tuệ nhãn rọi ngược vào. Lúc nào cũng vậy, tay mình không rời súng. Lúc nào cũng canh chừng một cách nghiêm ngặt, sẵn sàng nã đạn vào kẻ thù ở bên trong, những thứ giết người giấu mặt, đó là kẻ thù vô minh. Không có ai bên ngoài làm cho mình khổ hết, kẻ thù bên trong mới là nguyên nhân thật sự, đó là tập đế mà các bậc Thánh đã chứng ngộ. Không ở bên ngoài làm cho mình khổ hết, không có bất cứ hoàn cảnh nào làm mình kích động hết, nguyên nhân chính yếu thật sự là ở bên trong còn bên ngoài chỉ là thứ yếu. Nếu như mình đặt tâm không đúng hướng, hồng tâm bên trong mà mình hướng ra bên ngoài là phí công vô ích.
Chúng ta thấy đó, có những cư sĩ và người xuất gia tu một thời gian dài rồi cuối cùng họ oán hận, bỏ chùa, bỏ thầy, thậm chí họ bỏ đạo. Họ không thành tựu Chánh tri kiến, đặt tâm sai hướng. Không thấy rõ được nguyên nhân thật sự làm cho mình khổ đau thì sự tu hành là vô ích. Cho nên phải luôn luôn để tâm ngày đêm, khi ăn, khi nói, khi đi lại. Trong mọi hình thức hoạt động cử chỉ hành vi có khác nhưng trong tâm mình chỉ có một mục tiêu thôi là nhiếp phục và diệt tận, như vậy mới đi đến thành công. Còn bình thường ăn mình chỉ thấy ăn, ngủ thì mình chìm vô trong cái ngủ đó, nói thì mình chìm vào cái dục của nói. Chúng ta không biết cái gì đang vận hành cái nói và mình đang nói cái gì, nhân và quả của cái nói này đi đên đâu mình cũng không biết, như vậy là hướng ngoại, đó gọi là đi theo cảnh, không phải là quán tâm trên tâm, quán thọ trên thọ, quán thân trên thân, quán pháp trên pháp. Thế nên, dù cho bên ngoài có bao nhiêu chuyện xảy ra nhưng bên trong mình chỉ hướng thẳng hồng tâm thôi, thấy giặc là phải nã đạn, phải chĩa mũi súng vào.
Khi làm việc mà mình thấy bên trong nó có sân khởi lên, bản ngã khởi lên thì có thể ngưng lại không nói nữa, không làm nữa, mình đi vào ngồi thiền, đi kinh hành và tác ý đến khi nào xong rồi ra làm tiếp. Chúng ta không cần làm nữa cũng được vì việc diệt tận tham, sân, si, vô minh và bản ngã mới là cái chính, đó mới là việc làm quan trọng nhất của người tu. Nếu không làm được cái đó, chỉ làm cái bên ngoài thì coi như không làm cái gì hết, đó là làm trong vô minh, trong dục, trong tham, trong danh, trong lợi, trong hơn, trong thua. Càng làm càng khổ, càng làm càng mê, càng làm càng sầu, bi, khổ, ưu, não. Đó là chúng ta từ Dục như ý túc, đi đến Tấn như ý túc, đi đến Tâm như ý túc, như vậy, chúng ta phải có sự ham muốn, sự khát kháo, sự cháy bỏng, sự nồng nhiệt, sự nỗ lực trong tu học.
Trong những ngày cách ly này, có mấy chục người trốn vô rừng đánh bài rồi bị công an bắt đang đánh bài hàng tỉ. Trong khi những kỉ luật nghiêm ngặt như vậy mà trốn để chơi vì muốn. Vì muốn nên sẽ nỗ lực, để tâm, kiếm chỗ, tìm mọi cách để thực hiện được. Đó là vẫn sử dụng Tứ Như Ý Túc, nhưng mà sử dụng để làm việc ác bất thiện pháp, cho nên cuối cùng vô tù.
Chúng ta sử dụng Tứ Như Ý Túc để làm tăng trưởng thiện pháp, Thánh Pháp. Nếu Tứ Như Ý Túc, Tứ Chánh Cần mình không đủ thì cả một đời tu mình cứ le lết một tấm thân như vậy. Ba năm, bảy năm rồi mười năm rồi cũng y chang như vậy, không có đổi khác. Có ai đụng tới là nổi sân, đụng tới là bản ngã, đụng tới là hơn thua, là ganh tị. Cho nên từ sự ham muốn, nỗ lực, để tâm thì mình phải để tâm thật là nhiều.
Trong khoá tu mà mình không để tâm thì cũng như lê lết một xác chết, chỉ là người máy chứ không có gì hết. Lên ngồi cho hết giờ thì xuống, khoá tu xong rồi thì thở cái khì là xong. Như vậy không có ý nghĩa gì hết, tại vì không có trái tim trong đó, chỉ là người máy thôi. Có điện thì chạy hết điện thì thôi, mở lên thì nó chạy tắt thì hết, nó không có hồn. Phải để tâm, để tâm, thật sự để tâm vào sự nhận diện, sự phát giác, phát hiện, sự chế ngự ngũ uẩn. Chúng ta phải đè bẹp nó, đo ván nó, bằm nó ra bằng cả một cái hùng lực, đại hùng đại lực, hung hãn lực, mãn hổ lực, tinh tấn lực. Phải là một người chiến sĩ, một người lực sĩ ở trong cuộc chiến này. Ở ngoài ốm yếu vậy đó, yếu đuối vậy đó, mỏng manh như vậy mà bên trong phải đại hùng đại lực. Khi sáp lá cà, khi giáp mặt với địch phải thẳng tay ra những đòn chí mạng. Không được nương tay, không có dây dưa, dây dưa là mình chết, mình đã từng chết với nó một trăm kiếp, một trăm kiếp, một trăm ngàn kiếp, một triệu kiếp, một ngàn tỷ kiếp rồi.
Tư Duy Như Ý Túc
Bước thứ tư trong Tứ Như Ý Túc là Tư Duy Như Ý Túc. Khi làm cái gì, không nên nhào vô làm liền. Làm như vậy là mấy người dân tộc, mấy người lao động tay chân, người ta làm suốt đời, cứ làm thuê vác mướn như vậy. Còn người giám đốc, đứng đầu một tập đoàn khi làm một việc gì thì người ta tính toán, suy tư, kế hoạch dài có khi là một năm, ba năm, năm năm, mười lăm năm, để sau đó người ta thực hiện thành công.
Cho nên, Tư Duy Như Ý Túc là cái hết sức quan trọng. Bây giờ chúng ta không cần bỏ ra mười lăm năm, không cần bỏ ra nhiều vô số kiếp Đức Thế Tôn đã thành tựu, mà mình chỉ cần học theo pháp của Đức Phật, dựa theo đạo lộ Bát Chánh Đạo. Nói thì nói như vậy nhưng thật ra trong kinh chỉ là khẩu quyết, dù đọc nhưng mình không hiểu được bao nhiêu hết. Khi nào chúng ta nhận diện ngũ uẩn, nhiếp phục tham, sân, si, bản ngã, có một sự dụng công ở trong đó thì từ từ mình mới thấy những góc độ của trí huệ. Chứ biết bao nhiêu người đọc Bát Chánh Đạo, học thuộc lòng Bát Chánh Đạo nhưng có thành tựu Chánh kiến đâu. Cho nên thực hành, thực nghiệm, thực chứng, thực kiến phải do tự mình thắp đuốc lên mà đi, tự mình nương tựa chính mình là chỗ đó.
Một câu của Đức Phật thôi: “Sắc này là vô thường, thọ này là vô thường, tưởng này là vô thường, hành này là vô thường, thức này là vô thường. Sắc này là khổ, thọ này là khổ, tưởng này là khổ, hành này là khổ, thức này là khổ. Sắc là vô ngã, thọ là vô ngã, tưởng là vô ngã, hành là vô ngã, thức là vô ngã. Sắc này không phải của ông, thọ, tưởng, hành, thức này không phải của ông, cái gì không phải của các ông, các ông hãy từ bỏ nó. Từ bỏ nó các ông sẽ được an lạc.” Mình nghe thì thấy hay rồi, thấy mình hiểu rồi, nhưng mà không phải, đó chỉ mới là khẩu quyết, đó mới là văn, mới là đọc trả bài thôi. Sau đó, mình còn phải đem điều đó ra để tư duy, quán chiếu, nghiền ngẫm, nhìn lại. Cho nên Tư Duy Như Ý Túc hết sức quan trọng.
Ví dụ cách thức để mình diệt dục cho nhanh, ngoài sự học trong kinh, được thiện tri thức hướng dẫn thì tự thân mình phải nhìn lại và phát hiện ra chỗ nào là chỗ mình bị nặng nhất để dồn hết tổng lực, tổng tiến công, mình dồn sức đánh phá vô cái đó. Thậm chí là phải chết tạo ra vũ khí tự chế, tiện lợi cho mình để diệt rác bẩn. Tại vì không thể cái nào ngoài chợ cũng có bán, có cái phải tự mình chế ra. Nếu chúng ta đã hỏi, đã học từ các bậc thiện tri thức, được các vị chỉ dẫn thì quá tốt, quá sướng, đó là mình gặp được thầy lành bạn tốt rồi. Bên canh đó, có những cái phải tự mình tư duy, nghiềm ngẫm tu học.
Cho nên, Tư Duy Như Ý Túc là cả một công trình chứ không phải nghe vậy, đọc vậy, học vậy, tu như vậy là thành công. Không phải dễ để siêu phàm nhập thánh, ly tham và đoạn tận ngũ uẩn này, mà đó là cả một quá trình để tâm, quán chiếu và dùng hết tất cả những sự thông minh bén nhạy, lanh lợi, khôn khéo của mình để hạ sát nó, mưu sát nó, sát phạt nó.
Đề phòng cấu nhiễm
Các nước Âu Mỹ xem thường, coi dịch Covid 19 như cúm mùa thôi nhưng tới bây giờ vỡ trận, tuyên bố đại thảm hoạ ở hơn năm mươi tiểu bang. Một ngày chết hơn hai ngàn người, trong vài giây thôi là có ca nhiễm và có ca tử vong. Chính vì sự xem thường, khinh địch, không có cái nhìn chính xác về nguy hại, nguy hiểm và tác hại của con vi-rút này. Con vi-rút này làm đảo lộn thế giới, nó phá hết tất cả những giá trị của hành tinh này. Dù cho có tàu chiến, quân đội, hải quân, không quân thì cuối cùng chỉ vì con vi-rút nhỏ xíu thôi làm cho gục ngã hết, gãy đổ hết. Nó làm đảo lộn hết, làm cho trống rỗng thế giới này. Toàn thể thế giới gục ngã, thay đổi.
Bây giờ là hơn bốn tỉ người bị cách ly, bị phong toả chỉ vì một con vi-rút không nhìn thấy bằng mắt thường được. Tham, sân, si, bản ngã, lậu hoặc cũng giống vậy, mình xem thường nó tại vì không biết được tính nguy hại khủng bố vô cùng tận của nó. Vì vậy chúng ta xem thường, mình nói những cấu uế đó đâu có sao. Tại sao Việt Nam mình tới ngày giờ này tương đối được an ổn, được các nước khen ngợi. Đó là nhờ Việt Nam mình chặn hết đầu làng cuối ngỏ, cách ly, xét nghiệm liên tục. Chỉ cần một người nhiễm thôi là cách ly hết những người xung quanh, có thể cách ly đến cả ngàn người, cho nên Việt nam được cả thế giới khen ngợi. Sự tu học của mình cũng giống như vậy là thành công. Chúng ta không được tu quá hời hợt, học quá qua loa, hành trì một cách sơ sài, chưa có sự quyết tâm, để tâm, nỗ lực. Con vi-rút này không phân biệt là thủ tướng hay bộ trưởng, không phân biệt là vô gia cư, hay bác sĩ kĩ sư, tham, sân, si, bản ngã cũng y như vậy. Từ người đỉnh cao của xã hội cho đến người không có giai cấp cũng bị tham, sân, si xâm chiếm, dẫn đến sầu, bi, khổ, ưu, não. Con vi-rút này mà lấy ra so sánh với tham, sân, si, bản ngã, lậu hoặc là hết sức giống, hết sức tương đồng. Chúng ta hãy lấy nó để quán chiếu nguy hại của lậu hoặc.
Thời gian này mấy chú tập sự cũng ít tiếp xúc, không có bóng hồng nào ở đây, nếu liên lạc điện thoại gián tiếp thì cũng có. Khi đó, ở bên trong thấy sanh khởi lên thọ, ái. Mà trong khi sanh khởi như vậy là chúng ta phải tẩy liền, rửa tay liền, rửa tâm liền. Sân cũng vậy, khi nó xuất hiện là mình tẩy liền, rửa liền, diệt liền thì làm sao nó lưu trú được lâu dài, làm sao nó tăng trưởng phát triển được. Cho nên con vi-rút mà đem đối chiếu với tham, sân, si, bản ngã, lậu hoặc là giống “sát sườn”, chúng ta phải quán chiếu và sợ các lậu hoặc giống vậy.
Ví dụ có người lên đây nói chuyện mới mình, gần gũi, thân mật mà ba ngày sau mình nghe người đó nhiễm bệnh rồi thì lúc đó mình thấy sao? Hoặc có người tới chùa, người này đã nhiễm dịch bệnh nhưng đã điều trị hết, nếu họ tới đây thăm, mình có dám tiếp không? Mình biết người đó bị nhiễm thì mình dám tiếp xúc với họ không? Cũng vậy, chúng ta biết đối tượng sanh dục, sanh sân, sanh ái, thì tại sao mình tiếp xúc với họ? Cho nên, đối tượng nào làm cho mình sanh khởi dục tham ái, sân si, bản ngã thì mình thấy đối tượng đó là ổ vi-rút Covid. Hễ thấy là mình né liền, xin cách xa hai mét. Thấy người nào có thể sanh khởi lậu hoặc là xin đứng cách xa, đừng tiếp xúc, hạn chế tối đa tiếp xúc, nếu bắt buộc phải tiếp xúc thì luôn luôn phòng hộ, giữ gìn.
Chúng ta đã biết người đó nhiễm thì tại sao lại tiếp xúc với họ, giờ phải vào bệnh viện là từ chết đến bị thương. Mình biết đối tượng đó thế nào cũng sân thì tiếp xúc làm gì vậy? Cho nên có một bài kinh Đức Phật ví dụ rằng nếu đi đường có gặp chó dữ, chó điên, gặp người say xỉn, gặp người điên thì phải tránh.
Trong bảy pháp đoạn trừ lậu hoặc có phương pháp “tránh né được đoạn trừ”. Phải học pháp tránh né, tránh né trong giai đoạn đầu tiên xuất gia hay lắm, mình không tránh né là mình chết. Biết bệnh mà vẫn dầm mưa, lớn tuổi, bệnh nền đủ thứ mà còn đi ra ngoài, đi vào bệnh viện đang điều trị Covid 19, nếu không may là lãnh đủ. Cũng vậy, sự tu tập của mình cũng phải thật sự khéo léo.
Cho nên, bước thứ tư của Tứ Như Ý Túc là Tư Duy Như Ý Túc, tức là phải tìm đủ mọi cách, đặc biệt là cách nào có kết quả nhất hạng để đưa đến thành công. Tại vì tâm mình khi tập trung vào vấn đề nào đó để suy xét thì mình mới nhìn ra và thành tựu trí huệ, chứ không phải trí huệ của mình tự nhiên thành tựu đâu. Cũng như đang dịch bệnh thì không thể có người nào ngồi thiền mà chế ra được thuốc trị hết bệnh. Người ta phải nghiên cứu những thành phần, cấu tạo, nghiên cứu dùng cái gì để trị cái gì thì cuối cùng mới ra kết quả. Từ bữa đến giờ tuyên bố bao nhiêu lần có thuốc đặc trị mà cũng chưa thấy đâu.
Cũng vậy, trong sự tu cũng dễ nhận lầm, cứ trưởng nhiếp phục được dục rồi nhưng khi lâm trận thì không phải như vậy, nó sanh khởi trở lại. Thậm chí có người tu còn sanh khởi nhiều hơn lúc trước nữa, tại vì bị dồn nén, nó không được giải toả, giải phóng, giải phá căn nguyên gốc rễ giống như tu tập Thánh trí năm uẩn. Trí tuệ là để nhìn thâm sâu, để hiểu rõ nội tâm và căn nguyên lậu hoặc. Bảy trí về sắc tức là bảy trí về dục, chúng ta phải được thành tựu từng loại trí tuệ này. Chúng ta cần phải học, hiểu, chiêm nghiệm, quán chiếu, đối chiếu nội tâm, nhận diện để giải toả, giải phóng, giải phá rồi mới tới giải thoát.
Chúng ta không được tu một cách mù quáng, tu một cách cầu may, tu một cách cầu xin, tu một cách tưởng mơ. Ngồi rồi tưởng ra việc cứ ngồi như vậy là mai mốt được thành tựu bất động tâm giải thoát. Như vậy không đúng mà phải bất động thật sự. Cho nên, chúng ta thường thấy câu kết luận của bậc thành tựu là “việc cần làm đã làm”, tức là tự mình thấy, tự mình biết, tự mình chứng tri. Cũng vậy, trong sự tu học rất dễ có sự tự mãn, bởi vì tâm của phàm phu khi được một chút gì đó là tự mãn, mà khi đã tự mãn rồi thì không thể tăng thượng nữa. Điều này hết sức khó, chính trong tự thân Minh Thành thấy vấn đề này hết sức quan trọng. Nếu chúng ta thấy tu như vậy được rồi, như vậy đủ rồi nên không nỗ lực quyết tâm nữa thì sẽ chết ngay chỗ mình đã đạt được.
Ví dụ, nước chúng ta kiểm soát được dịch bệnh tương đối, thế là tuyên bố đã chiến thắng, như vậy là quá chủ quan. Lần trước cũng có chỗ nào tuyên bố hết dịch rồi nhưng sau đó là bùng dịch trở lại. Cũng vậy, trong sự tu chúng ta không được ăn mừng chiến thắng quá sớm, điều này cần phải hết sức cẩn trọng.
Chiến thuật tu học
Việc đối diện với nội tâm là cả một sự khủng khiếp. Khi Minh Thành về thăm thầy Trụ trì chùa Hoằng Pháp, thầy nói: “Làm mấy cái bên ngoài thấy cực khổ, vất vả nhưng mà dễ lắm. Còn đối diện tâm mình để tu mới khó, phải người mạnh mẽ lắm. Thầy cố gắng đi, bây giờ cần lắm, thiếu người tu, hiếm người tu lắm. Tu khó lắm, phải mạnh mẽ lắm, phải đối diện được với tự tâm mình.” Đôi khi có những cái bên trong quá sức là mình muôn buông tay, nghĩ mình làm không nổi. Lúc đó là những lúc yếu mềm, khi ấy mình phải quật dậy, mình nói “không”, không được bỏ cuộc.
Cho nên trong tâm mình phải tính ra những chiến thuật trong sự tu. Một chiến thuật là ngay hiện tại, một chiến thuật là sắp tới, dài lâu. Tuy bây giờ mình thua nhưng mình hãy tính những kế hoạch sắp tới để mình hạ những khó khăn, không bao giờ được buông tay thật sự. Dù cho mình ngã xuống nhưng phải luôn nói: “Mày đợi đấy, mày sẽ chết với tao, mày sẽ chết, nhất định mày phải chết”. Tức là một cái là ngay hiện tại, còn một cái là chiến thuật đường dài.
Trong sự tu này, tự ti hay tự tôn cũng chết hết. Tự ti là nghĩ rằng sự tu này khó quá, bỏ hết tất cả thì sao làm được, như vậy là không thể tu được. Hoặc là tự tôn, bản ngã cao thì cũng không tu được. Chính vì vậy, chúng ta phải tự tri. Tự tri là tuệ tri, biết đúng như thật tình trạng ở trong nội tâm của mình. Tuệ tri thì mới chiến thắng được. Phải đúng như thật, biết một cách chính xác, đầy đủ, trọn vẹn tình trạng hiện tại như thế nào, bệnh trạng như thế nào, bệnh trầm kha hay bệnh vừa vừa để mình ra tay một cách quyết liệt, có kế sách, chiến lược. Chúng ta cần phải có nhiều binh khí, trong kho đâu phải chỉ có con dao không đâu, mà trong kho có đủ loại vũ khí, cần là mình lấy ra dùng liền. Cho nên mình phải học nhiều pháp quán đó, một pháp quán sao mà trị được. Phải có thật nhiều vũ khí để hạ gục cấu uế, hạ cho nó đo ván.
Con vi-rút vô hình này khiếp đảm lắm, ghê gớm lắm. Chỉ một cái ho thôi là vi-rút tuông ra, đến nổi người ở trong nhà cũng không dám lại gần nữa. Có cha là bác sĩ hay điều dưỡng là về nhà đâu dám ôm con, không dám lại gần con, phải đứng cách xa. Chưa bao giờ những lời dạy của Đức Phật rõ ràng như bây giờ. Đức Phật nói thân này là ổ chứa nhóm bệnh hoạn, ổ dịch là đây, bất tịnh là đây, truyền nhiễm là đây. Vô minh, tham ái, chấp thủ, bản ngã ăn sâu trong tuỷ, trong xương, trong từng thớ thịt chứ không phải chỉ dính ở một chỗ trong cơ thể. Muốn phá hết tất cả tham ái trong năm uẩn này không phải chuyện đơn giản. Mình đừng nghĩ chuyện đó là chuyện một ngày, một bữa rồi tu một cách hời hợt, qua loa.
Chúng ta thấy trong phim kiếm hiệp, những người luyện võ công, họ đang đứng đi như vậy nhưng không phải con mắt của họ chỉ nằm trên mặt, mà sau lưng họ cũng có con mắt nữa, toàn thân họ đều có con mắt. Ai mà lén ở sau, chỉ cần họ nghe là họ biết có người mai phục. Hay ai đó bắn phi tiêu mà người này né được liền. Giống như vậy, đội ngũ phiền não, tham, sân, si, bản ngã cũng mai phục khắp mọi chỗ, mọi nơi hết. Chính bên trong là chánh nhân, bên ngoài chỉ là trợ duyên, bên trong phải có lửa thì bên ngoài khởi nhẹ liền bắt cháy. Bên trong chính là đống lửa, bên ngoài là xăng, gas cho nên mới bắt cháy và phựt lên. Như vậy, nguyên nhân chánh yếu là từ bên trong, những cấu uế tiềm ẩn, mai phục, phục kích cho nên mới dễ khởi tham, sân, si, bản ngã.
Tu pháp này hay lắm, phải đánh giặc suốt ngày. Người nào tu mà thấy an lạc quá, bình an quá, sung sướng quá là phải coi chừng. Đó là cảm nhận của người mới ban đầu, vừa bỏ được phố thị lên núi, an lạc do cảnh bên ngoài. Còn đi sâu sắc để nhìn được các lậu hoặc thì ghê gớm lắm. Cho nên, sự tu của chúng ta là tuyệt diệu lắm và chúng ta đang làm một việc còn hơn việc trị con vi-rút Covid 19 này nữa. Sự tu thật sự còn khó hơn những nhà khoa học đứng đầu thế giới đang tìm ra thuốc giải dịch bệnh. Sự tu của mình, sự hành pháp của mình còn khó hơn cái đó nữa. Nói như vậy để chúng ta phải ý thức được giá trị của pháp và thực trạng của thân tâm về các lậu hoặc để mình có sự nỗ lực, hành trì quyết liệt trong khóa tu này. Chúng ta tu cho đến hết dịch thì tối thiểu cũng đạt được nhập lưu cho đến lậu tận.
Minh Thành thưa với đại chúng, thật sự chúng ta không tưởng tượng được sự vô thường đâu. Một cô hoa hậu toàn cầu người Việt Nam, hoa hậu toàn cầu năm 2017 vừa đột quỵ chết tại Mỹ. Dòng luân hồi này, sự vô thường này thật sự cay nghiệt. Khi cô này đăng quang, đội vương miện lên như vậy, không ai nghĩ rằng ba năm sau cô đột quỵ chết. Người ta tưởng rằng cô này hạnh phúc, sắc đẹp đó là đại diện cho toàn thế giới nhưng sắc đẹp đó đã đổ xuống một cách bất ngờ, hết sức đột ngột. Không biết sau cơn dịch này chúng ta có còn sống không. Cho nên mình phải niệm tử, biết rằng mình sẽ chết.
Sau vụ án một thầy trụ trì bị thảm sát, không lâu sau ở thành phố có một thầy thứ hai đột quỵ chết, thầy trụ trì này cũng hơn năm mươi tuổi. Huống chi trong dịch bệnh này, trong vài giây đã có một người ra đi, mỗi một giây là có hàng ngàn người bị nhiễm, bác sĩ cũng chết hàng trăm người trong đại dịch. Chúng ta đang ở đây không thể tưởng tượng nổi những cảnh bị nhiễm bệnh đó như thế nào. Thế giới này thật là mong manh, mạng sống thật là dễ tàn hoại. Ca sĩ Mai Phương mới vừa từ biệt cõi đời, bao nhiêu người tiếc thương cô này. Hơn nữa, không phải một mà hàng chục ca sĩ tuổi trẻ đẹp đẻ, tài năng cũng đột ngột qua đời, để lại cho bao nhiêu người một sự bàng hoàng, tiếc thương, để cho những đồng nghiệp tuông trào những hàng nước mắt tiễn đưa.
Ta thấy người khác chết,
Trong lòng nóng xót xa,
Chẳng phải xót kẻ khác,
Vì sẽ đến phiên ta.
Chúng ta phải phấn đấu, nỗ lực, quyết tâm đi nhanh, chạy nhanh lên để thoát ra.
./.